Debaty sejmoweq890 Kadencja

Interpelacja w sprawie propozycji zmian ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej

   Szanowny Panie Premierze! Praktyczne stosowanie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy i postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej powoduje szereg komplikacji i wątpliwości co do poprawności zastosowanej wykładni. Poniżej przedstawiam kwestionowane przepisy ustaw wraz z propozycjami ich zmian.    W ustawie o dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 z późn. zm.) należałoby rozważyć następujące zmiany.    1) Zgodnie z art. 3 ust. 10 przez okres zasiłkowy rozumie się okres od 1 września do 31 sierpnia następnego roku kalendarzowego, na jaki ustala się prawo do świadczeń rodzinnych. Zgodnie z art. 26 ust. 3, w przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenia rodzinne na nowy okres zasiłkowy złoży wniosek wraz z dokumentacją do dnia 31 lipca - świadczenia rodzinne przysługujące wypłaca się do dnia 30 września, natomiast gdy osoba złoży wniosek w okresie od dnia 1 sierpnia do dnia 30 września - to świadczenia wypłaca się za wrzesień do dnia 31 października (art. 26 ust. 4). Stan prawny dotychczasowy powoduje m.in. następujące utrudnienia: okresowe lawinowe składanie wniosków, przeważnie w okresie urlopowym; konieczność zapewnienia w powyższym okresie zwiększonej obsady personalnej Działu świadczeń rodzinnych; widoczne niezadowolenie społeczne oczekujących w kolejkach ludzi na załatwienie sprawy (w terminie). Ponadto brak możliwości udzielenia przez pracodawcę urlopu w sezonie letnim pracownikom obsługującym świadczenia rodzinne.    W związku z tym proponuje się, aby zmienić dotychczasowy okres zasiłkowy na okres trwający począwszy od miesiąca, w którym strona składa wniosek, przez rok kalendarzowy (np. strona składa wniosek o przyznanie świadczeń w dniu 22.06.2006 r., w przypadku pozytywnej decyzji strona otrzymuje świadczenia za okres 1.06.2006 r. do 31.05.2007 r.). W praktyce zatem u każdego ze świadczeniobiorców funkcjonowałby indywidualny, odrębny, trwający przez rok okres zasiłkowy, bieg którego uzależniony byłby od daty każdorazowo złożonego wniosku.    2) Zgodnie z art. 30 ust. 8 ustawy, kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych podlegają zwrotowi łącznie z ustawowymi odsetkami (...). Natomiast z art. 30 ust. 9 wynika, że organ właściwy może umorzyć kwoty nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych w całości lub w części (...). Niedookreślony przepis powoduje rozbieżności interpretacyjne. Nie pozwala na umorzenie długu w zakresie odsetek, do naliczania których sam obliguje. Odsetki bowiem, w momencie ich naliczenia, uzyskują byt prawny oddzielny i istnieją obok należności głównej. Proponuje się w związku z tym, zmianę redakcji przepisu art. 30 ust. 9 poprzez wyraźne ujęcie w nim także odsetek.    3) Zgodnie z art. 15b ust. 3 wniosek o wypłatę zapomogi (tzw. ˝becikowe˝), składa się w terminie 3 miesięcy od dnia narodzin. Wniosek złożony po terminie właściwy organ pozostawia bez rozpatrzenia. Proponuje się, by wydłużyć okres złożenia wniosku w przypadku osób, które starają się o adopcję dziecka (noworodka). Jak wiadomo sprawy adopcyjne trwają dłużej niż trzy miesiące, co w konsekwencji eliminuje takie osoby o staranie się o te świadczenia.    4) Zgodnie z art. 11a ust. 5 ustawy, w przypadku gdy dochód rodziny nie przekracza 50% kwot, o których nowa w art. 5 ust. 1 i 2 (tj. 504 zł i 583 zł), kwotę dodatku z tyt. samotnego wychowywania dziecka zwiększa się o 50 zł na dziecko, nie więcej jednak niż o 100 zł na wszystkie dzieci. Nieprecyzyjna redakcja ww. przepisu w obecnej formie powoduje występowanie różnych, odmiennych wykładni stosowanych przez orany tak I, jak i II instancji (dylemat dotyczy: czy chodzi u dochód rodziny, czy też o dochód na osobę w rodzinie). W związku z rozbieżnościami w interpretacji pomiędzy zapisem a intencją ustawodawcy rośnie grupa świadczeniobiorców, którzy poprzez zastosowanie jednej z wielu wykładni pozbawieni zostają podwyższonych świadczeń. Proponuje się więc (jeżeli taka jest intencja ustawodawcy), by zmienić zapis ˝dochód rodziny˝ na ˝dochód na osobę w rodzinie˝ tak, aby jego brzmienie nie stwarzało problemów z interpretacją.    5) Zgodnie z art. 33 ust. 2a, koszty obsługi (...) wynoszą 3% otrzymanej dotacji na świadczenia rodzinne oraz składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z ubezpieczenia społecznego (...). Dotychczasowe doświadczenia z obsługi klientów (przez okres 2 lat) oraz analiza rzeczywistych kosztów tej obsługi pokazują, iż gwarantowane w ustawie nakłady budżetu państwa na obsługę, opłaty pocztowe, bankowe są niewystarczające. Prawie we wszystkich kategoriach (np. materiały biurowe, koszty lokalowe, koszty zatrudnienia itd.), istniała konieczność dodatkowego dofinansowania tych zadań. Proponuje się wobec tego, by na koszty obsługi realizacji zadania zleconego zwiększyć nakłady z 3% do 6%, co umożliwiłoby pokrycie wszystkich wydatków związanych z obsługą świadczeń. W praktyce kwestionowana jest także zasadność niektórych przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz.U. Nr 86 poz. 732 z późn. zm.).    W związku z tym proponuje się następujące zmiany.    1) Zgodnie z art. 7 ww. ustawy organ właściwy wierzyciela, po upływie kwartału, dokonuje rozliczenia pomiędzy wypłaconą zaliczką a wyegzekwowanym przez komornika świadczeniem alimentacyjnym. Natomiast art. 8 stanowi, że wysokość zaliczki w następnym kwartale stanowi różnicę pomiędzy świadczeniem alimentacyjnym albo kwotami, o których mowa w art. 8 a wysokością wyegzekwowanego świadczenia alimentacyjnego. W powyższych artykułach nie ma mowy o przypadku, kiedy komornik wyegzekwuje od dłużnika większe kwoty niż zasądzone alimenty, co w praktyce się zdarza. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, osoba taka nie kwalifikuje się na następny kwartał do zaliczki alimentacyjnej, względnie zakwalifikuje się, lecz w niższej wysokości. W tym też przypadku w ustawie brak jest regulacji, która pozwoliłaby zaklasyfikować wypłacone zaliczki alimentacyjne jako świadczenia nienależnie pobrane, które podlegałyby zwrotowi. Taki stan prawny utrudnia i opóźnia dokonywanie okresowych rozliczeń, zbędnie angażuje i tak już obciążony personel oraz generuje straty. W tym stanie organ właściwy nie ma podstaw ani możliwości odzyskania świadczeń, które stronie nie przysługiwały. Pożądane zatem byłoby dokonanie korekt, zmian, których wprowadzenie pozwoliłoby wyeliminować przedstawiony stan.    2) Zgodnie z art. 8 ust. 2, w przypadku gdy dochód rodziny nie przekracza 50% kwoty, o której mowa w art. 7 ust. 2 (tj. 583 zł), kwota zaliczki zwiększa się ˝(...) - tak jak to zostało omówione w punkcie 5 powyżej.    Proponuje się więc także, by zmienić zapis ˝dochód rodziny˝ na dochód na osoby w rodzinie˝ tak, aby jego brzmienie nie stwarzało problemów z interpretacją.    W tym stanie rzeczy zapytuję:    - czy Pan Premier podziela przedstawione wyżej zarzuty dotyczące opisanych ustaw?    - czy, w ocenie Pana Premiera, zasadna byłaby nowelizacja opisanych ustaw w zaproponowanej formie?    Z poważaniem    Poseł Jacek Falfus    Warszawa, dnia 22 marca 2006 r.